Toprağın Sabrı

Bazen insan sever de bunu söyleyemez. Söylese bile karşılık bulamaz. Karşılık bulsa bile tutamaz. Ve yine de sever.

Gabriel Oak’ı ilk gördüğümde kendimi tanıdım. O sessiz, ısrarcı olmayan, bekleyen adam. Ekip biçen, koruyup kollayan, hiçbir şey talep etmeyen adam. Filmde çoğu zaman arka planda kalır; ama o arka plan olmasaydı, hikâye çoktan çöker, her şey dağılır giderdi.

Tıpkı benim gibi.

Bathsheba: Özgürlüğün Bedeli

Ama önce onu anlamak gerek. Bathsheba’yı.

Çünkü onu yargılamak kolay. “Neden Gabriel’i görmedi?” demek kolay. Oysa Bathsheba, içinde yaşadığı çağın kaderi için neredeyse imkânsız bir şeyi deniyordu; kendi olmayı.

19. yüzyılda bir kadın için bağımsızlık, lüks değil, savaştı. Bathsheba çiftliği devraldığında, etrafındaki her erkek onun yönetemeyeceğini düşünüyordu. O ise hem çiftliği hem kalbini kendi elleriyle tutmaya çalıştı. Bu çaba, hataları da beraberinde getirdi. Troy’a kapılması bir zayıflık değildi belki; ilk kez kendisine eşit davranıldığını hisseden, ilk kez sadece “çiftlik sahibi” değil “kadın” olarak görülen birinin şaşkınlığıydı.

Bathsheba’yı anlamak, Gabriel’i sevmenin ilk adımıdır aslında. Çünkü onun göremediğini görmek, senin ne kadar derin baktığını anlatır.

Troy: Kıvılcımın Aldatmacası

Sergeant Troy hayatın en tehlikeli yanılsamasıdır. Parlak, çekici, tutkulu. Sözleri şiir gibi akar, duruşu özgüven kokar. Yanında olmak, sarhoş edici bir hız gibi hissettirir; ama o hız, frensizdir.

Troy bir ayna gibidir; karşısındaki ne görmek istiyorsa onu yansıtır. Sevgi değil, performans sunar. Bağlılık değil, an’ın teslimiyeti. Ve o an bittiğinde, zaten çoktan gitmiştir.

Hayatta Troy’lar her zaman olacaktır. Bar ışıklarında, ekran ışıklarında, sözlerin en çekici sarmalında. Bathsheba onun için yandı; çünkü Troy’lar önce yakar, sonra soğur, en son da ortada bırakır.

Gabriel ise Troy’un geçtiği yerde kalan duman dağıldıktan sonra, hâlâ orada duruyordu.

Boldwood: Sevginin Karanlık Yüzü

William Boldwood ise bambaşka bir tehlikedir. Troy’un aksine ateşli değil, donuktur. Ama o donukluk içten içe kaynamaktadır. Bathsheba’ya olan bağlılığı, zamanla bir sevgiden çıkıp bir sahiplenmeye, oradan da bir saplantıya dönüşür.

Boldwood’u anlamak ürkütücüdür; çünkü o da iyi biri olarak başlar. Ciddi, saygılı, dürüst. Fakat sevgisinde “sen” yoktur, yalnızca “ben”in sana yansıması vardır. Bathsheba’yı görmez, onu istediği kadını onun üzerine yansıtır.

Bu tür sevgi, sevilen için bir hapishaneye dönüşür.

Ve Bathsheba, hem Troy’un alevinden hem Boldwood’un gölgesinden kaçarken, Gabriel hep aynı yerde, aynı durumda, aynı sessizlikte bekliyordu.

Gabriel: Toprağın Dili

İşte şimdi Gabriel’e gelebilirim. Gerçekten.

Gabriel’in sevgisi ne ateş ne de zincirdir. O, mevsim gibidir; fark edilmeden gelir, fark edilmeden korur, fark edilmeden geçer. Ama geçtiğinde, arkasında bıraktığı iz silinmez.

Fırtınada çatıya çıkan odur. Çiftlik çökmeye yüz tuttuğunda omuzlayan odur. Bathsheba ağladığında kapıyı çalmayan, ama kapının önünde nöbet tutan odur.

Ben bu adamı tanıyorum.

Çünkü ben de hep oradaydım. Söylemeden, bekletmeden, talep etmeden. Sevdim; ama sesimi kıstım. Korudum; ama görünmez oldum. Ve bazen kendi kendime sordum; bu sadakat mı, yoksa kendime inanamamanın örtüsü mü?

Gabriel’in sırrı şudur: O, Bathsheba’yı kazanmak için sevmedi. Sadece sevdi.

Troy, aşkı bir oyun gibi oynadı. Boldwood, aşkı bir mülk gibi sahiplendi. Gabriel ise aşkı bir nefes gibi yaşadı; olmadan edemediği için, karşılık beklediği için değil.

Ve belki hayatın en acı gerçeği şudur: En derin sevgi, en son görülen sevgidir.

Çılgın Kalabalıktan Uzak bana şunu öğretti:

Troy gibi yanmak, Boldwood gibi saplanmak insanı tüketir. Ama Gabriel gibi sevmek, insanı inşa eder. Yavaş, sessiz, kökten.

Ben Gabriel’im bu hikâyede.

Henüz sabahı olmamış bir geceyi, toprağın sabrıyla ve yüreğimin tüm ağırlığıyla bekliyorum.